Dal─▒┼č Bilgisayar─▒ Tasar─▒m─▒

Dalg─▒├žlar─▒n ve dal─▒┼č sporuyla u─čra┼čan ki┼čilerin en b├╝y├╝k hayati tehditlerinden biri dekompresyon vurgun (dekompresyon) hastal─▒─č─▒na maruz kalmalar─▒d─▒r. Vurgunun nedeni ortam bas─▒nc─▒n─▒n gere─činden h─▒zl─▒ azalmas─▒ sonucu v├╝cutta ├ž├Âz├╝nen gazlar─▒n solunumla at─▒lamadan gaz haline d├Ân├╝┼čerek dola┼č─▒m─▒ engellemesidir. Vurgun riski ise dal─▒nan derinlik ve kal─▒nan s├╝reye ba─čl─▒d─▒r. Proje b├╝nyesinde ├╝retilmesi planlanan dal─▒┼č bilgisayarlar─▒n─▒n temel kullan─▒m amac─▒ vurgunun (Dekompresyon Hastal─▒─č─▒n─▒n) ├Ânlenmesidir. Dal─▒┼č bilgisayarlar─▒n─▒n ikincil i┼člevi ise dal─▒┼č kay─▒tlar─▒n─▒n tutulmas─▒d─▒r. T├╝rkiye’de dal─▒┼č sporu h─▒zla yayg─▒nla┼čmakla birlikte halihaz─▒rda 100000’in ├╝zerinde kay─▒tl─▒ dal─▒c─▒ bulunmaktad─▒r. Bu dal─▒c─▒lar─▒n %80’inden fazlas─▒ ba┼člang─▒├ž seviyesinde olup e─čitmen veya dal─▒┼č lideri e┼čli─činde dalmakta ve ├žo─ču dal─▒┼č bilgisayar─▒ kullanmamaktad─▒r. Ancak bu dal─▒c─▒lar yak─▒n gelecekte dal─▒┼č tecr├╝belerini artt─▒racak ve buna ba─čl─▒ olarak, ├Ânemli miktarda sportif dal─▒┼č bilgisayar─▒ talebi olu┼čacakt─▒r. Halihaz─▒rda piyasada bulunan dal─▒┼č bilgisayarlar─▒ ithal ├╝r├╝nler olmakla beraber, ├╝lkemizde ├╝retilen ilk yerli dal─▒┼č bilgisayarlar─▒ bu alanda ├Ânemli bir d├Âviz kayb─▒n─▒ ├Ânleyebilecektir. Bu projede 3 farkl─▒ dal─▒┼č bilgisayar─▒ modelinin tasarlanmas─▒ ve imalat─▒ planlanmaktad─▒r.

─░lk model sportif dal─▒┼ča y├Âneliktir. Sportif dal─▒┼čta g├╝n├╝m├╝zde sadece hava kullan─▒lmaktad─▒r. Bu modelde dekompresyon hesab─▒ N2 gaz─▒na g├Âre yap─▒lacakt─▒r. Ortam bas─▒nc─▒ ve s├╝reyi ├Âl├žerek v├╝cutta ├ž├Âz├╝len N2 miktar─▒n─▒n kestirimi yap─▒lacakt─▒r.

─░kinci model t├╝ps├╝z dal─▒┼č i├žindir. D├╝nyada t├╝ps├╝z dal─▒┼čta vurgunu ├Ânlemeye y├Ânelik ilk dal─▒┼č bilgisayar─▒ olacakt─▒r. T├╝ps├╝z dal─▒┼čta nadiren de olsa vurgun g├Âr├╝lebilmektedir. ├ľzellikle sualt─▒ motosikletlerinin (scooter) geli┼čmesi ile birlikte bu vurgun vakalar─▒ artm─▒┼čt─▒r. Mevcut dekompresyon teorileri bu tip vurgun vakalar─▒n─▒ a├ž─▒klamada yetersiz kalmaktad─▒r; kullanaca─č─▒m─▒z yerli ├╝retim olan ve daha ├Ânce hi├ž bir dal─▒┼č bilgisayar─▒nda uygulanmam─▒┼č olan “S├╝rekli Doku Modeli” ise bu olguyu a├ž─▒klayabilecek niteliktedir. T├╝ps├╝z dal─▒┼čta kullan─▒lacak dal─▒┼č bilgisayar─▒ sadece nefesli dal─▒┼č yapanlar─▒ vurgundan korumayacak, kay─▒t tutma ├Âzelli─či sayesinde, bu tip sportif etkinlikler g├Âsteren dal─▒c─▒lar─▒n antrenmanlar─▒n─▒ da y├Ânlendirebilecektir.

├ť├ž├╝nc├╝ model ise teknik, sanayi ve askeri dal─▒┼člara y├Ânelik olacakt─▒r. Bu dal─▒┼člarda havan─▒n yan─▒ s─▒ra Helioks (He/O2) ve Trimiks (He/O2/N2) gazlar─▒ kullan─▒lmaktad─▒r. S├Âz konusu kar─▒┼č─▒mlarda dal─▒┼č bilgisayar─▒n─▒n ├Ânemli bir i┼člevi daha vard─▒r. Dal─▒┼č derinli─či artt─▒─č─▒nda O2 gaz─▒ da toksik etki yaratmaya ba┼člar ve bu nedenle oksijen zehirlenmesinin de kestirimi gerekmektedir. ├ť├ž├╝nc├╝ model ├Âzellikle ordumuzda da bulunan kapal─▒ devre solunum cihazlar─▒nda da kullan─▒labilecektir. Bu tip cihazlarda solunan gaz bir kimyasaldan ge├žirilerek tekrar kullan─▒ld─▒─č─▒ i├žin solunum gaz─▒ndaki oksijen miktar─▒n─▒n dal─▒┼č boyunca s├╝rekli ├Âl├ž├╝lmesi gerekmektedir. ├ť├ž├╝nc├╝ modelin potansiyel sat─▒┼č adedi daha az olmas─▒na kar┼č─▒n sat─▒┼č fiyatlar─▒ ├žok daha y├╝ksektir. ├ť├ž├╝nc├╝ modelin yurtd─▒┼č─▒na da ihra├ž edilmesi planlanmaktad─▒r. Bu konuda, INTOVA firmas─▒ndan i┼čbirli─či teklifi al─▒nm─▒┼čt─▒r.

Proje b├╝nyesinde arzulanan ├Âzelliklerin belirlenmesi ve ├Âzellikle t├╝ps├╝z dal─▒┼čta vurgun konusunda dalg─▒├žlar─▒ bilin├žlendirmek ama├žl─▒ bir web portal─▒ olu┼čturulacakt─▒r. Bu portalda yap─▒lan anketlerin yan─▒s─▒ra, ba┼čta Milli Tak─▒ma kat─▒lanlar olmak ├╝zere sporcular ile do─črudan g├Âr├╝┼čmeler sonucu t├╝ps├╝z dal─▒┼č bilgisayar─▒n─▒n i┼člevleri ve kullan─▒c─▒ya sunulmas─▒ beklenen arabirim belirlenecektir. Sportif ve teknik dal─▒┼č bilgisayarlar─▒ i├žin de ayn─▒ y├Ântem izlenecek, buna ek olarak dal─▒┼č ekibimiz piyasadaki mevcut modellerin detayl─▒ performans analizlerini bizzat dalarak yapacakt─▒r. Ayr─▒ca, kuraca─č─▒m─▒z laboratuar tipi bas─▒n├ž odas─▒nda, statik ├Âzellikleri, k─▒r─▒lma bas─▒n├žlar─▒ test edilecektir. ├ľzellikleri belirlenen dal─▒┼č bilgisayarlar─▒ i├žin hem ergonomik hem de 150 metre derinli─če dayanabilen g├Âvdeler bilgisayar destekli ortamda tasarlanarak imal edilecektir. ─░malat sonucu elde edilen prototip kal─▒plar─▒ laboratuar tipi bas─▒n├ž odas─▒nda, klinik tipi bas─▒n├ž odas─▒nda ve dal─▒┼č ekibimiz taraf─▒ndan deniz ortam─▒nda olmak ├╝zere ├╝├ž a┼čamada s─▒nanacakt─▒r. T├╝m s─▒namalar daha sonradan incelenmek ├╝zere g├Âr├╝nt├╝lenecektir. G├Âvde tasar─▒m ve imalat projelerine paralel olarak dal─▒┼č bilgisayar─▒n─▒n algoritmas─▒n─▒n ko┼čaca─č─▒ mikro i┼člemcide ├žal─▒┼čt─▒─č─▒ bilinen ve ├Ârnekleri bulunan dal─▒┼č tablolar─▒ uygulanacakt─▒r. Dal─▒┼č bilgisayar─▒n─▒n elektronik alg─▒lay─▒c─▒lar─▒ se├žilecek, dal─▒┼č bilgisayar─▒na entegre edilecek ve ilk prototip bas─▒n├ž odas─▒nda ve denizde s─▒nanacakt─▒r. Klasik dal─▒┼č tablolar─▒ modeline dayal─▒ algoritma ile t├╝ps├╝z dal─▒┼č ve teknik dal─▒┼č bilgisayarlar─▒n─▒n ger├žekle┼čtirilmesi m├╝mk├╝n de─čildir. ─░lk prototip a┼čamas─▒ daha ├žok mikroi┼člemci, alg─▒lay─▒c─▒lar ve mekanik g├Âvde tasar─▒m─▒n─▒n do─črulanmas─▒na y├Âneliktir. ─░kinci jenerasyon prototiplerimiz i├žin ise s├╝rekli doku modelinin algoritmas─▒ kullan─▒lacak ve mikro i┼člemci ├╝zerinde en az g├╝├ž sarfiyat─▒ ile ├žal─▒┼čmas─▒ sa─članacakt─▒r. ─░kinci prototip serimiz sportif, t├╝ps├╝z ve teknik modeller olarak elde edilip yukar─▒da an─▒lan ├╝├ž a┼čamal─▒ testlere tabi tutulacakt─▒r. Son a┼čamada dal─▒┼č bilgisayar─▒n─▒n kay─▒tlar─▒n─▒ PC ortam─▒na aktaran yaz─▒l─▒m geli┼čtirilecektir. Projenin nihai ├ž─▒kt─▒lar─▒, piyasaya sunulabilir 3 adet dal─▒┼č bilgisayar─▒ olacakt─▒r. Bu dal─▒┼č bilgisayarlar─▒n─▒n sat─▒┼č─▒ ile 2 senede ba┼ča ba┼č noktas─▒na ula┼č─▒lmas─▒ hedeflenmektedir. Uzun vadede, bu proje s─▒ras─▒nda elde edece─čimiz deneyimler, uzay y├╝r├╝y├╝┼čleri s─▒ras─▒nda g├Âr├╝lebilecek vurgun vakalar─▒n─▒ ├Ânlemek i├žin de kullan─▒labilecektir ve bu kapsamda d├╝nyada bir ilk olacak “hipobarik dal─▒┼č bilgisayar─▒ Ar-Ge projesiÔÇŁ ├žal─▒┼čmalar─▒n─▒n firma b├╝nyemizde ger├žekle┼čtirilmesi planlanmaktad─▒r.

´╗┐